Westerschelde


Rede Vlissingen / Honte / Drempel van Borssele / Schaar van Spijkerplaat / Vaarwater langs Hoofdplaat / Springergeul / Thomaesgeul / Vaarwater langs Paulinapolder / Pas van Terneuzen / Gat van Ossenisse / Everingen / Zuid Everingen / Middelgat / Overloop van Hansweert / Zuidergat / Schaar van Ossenisse / Schaar van Waarde / Schaar van Valkenisse / Geul Zimmerman / Bocht van Walsoorden / Speelmansgat / Overloop van Valkenisse / Nauw van Bath / Schaar van de Noord / Pas van Rilland / De Schelde


Haveninformatie Zeeuwse wateren

De Westerschelde of De Honte is een estuarium in de Nederlandse provincie Zeeland, gelegen tussen Walcheren en Zuid-Beveland aan de noordzijde en Zeeuws-Vlaanderen aan de zuidzijde. In tegenstelling tot de Oosterschelde, de Grevelingen en het Haringvliet is deze niet afgesloten in het kader van de Deltawerken. De reden hiervoor is dat zo de haven van Antwerpen bereikbaar blijft.

De Westerschelde is de monding van de Schelde. In de regel noemt men het gedeelte vanaf de Belgisch-Nederlandse grens tot aan de Noordzee de Westerschelde, vanaf de Belgisch-Nederlandse grens via Antwerpen tot aan Gent is de naam Zeeschelde.

actueel scheepvaartverkeer Westerschelde

Gent kan echter ook bereikt worden via het Zeekanaal Gent-Terneuzen. Het meest westelijke deel van de Westerschelde heeft 2 hoofdvaarwaters naar de Noordzee. De Wielingen is het ruimst en wordt gebruikt door de scheepvaart naar de Zuidelijke Noordzee. De scheepvaart naar het noorden maakt gebruik van het Oostgat; een betrekkelijk smal vaarwater langs de zuidwestelijke kust van Walcheren. Het diepste punt van de Westerschelde ligt nabij Borssele, waar de zeearm een diepte bereikt van 67 meter onder NAP. Dit is tevens het diepste punt van het Nederlands continentaal plat.

De Schelde is al geruime tijd in ernstige mate verontreinigd. Dit blijkt uit het feit dat er grote delen zijn waar er geen leven in de rivier is. Door de invoer van rioolwaterzuiveringsinstallaties is de toevoer van nieuw biologisch materiaal verminderd. Hierdoor kan het bezonken slib oxideren. Het schoner worden van de Schelde en daarmee ook van de Westerschelde is een project van de lange adem.

De Westerschelde is een relatief jonge zeearm. De oorspronkelijke Scheldeloop en -monding was de Oosterschelde. Aan de kant van de Noordzee lag in de vroege Middeleeuwen slechts een kleinere zeearm of inham, die als Sincfal in de historische bronnen vermeld staat. Verder oostwaarts, ter hoogte van het huidige Perkpolder, lag een veenriviertje, de Honte genaamd, dat oostwaarts naar de Schelde stroomde. Door stormvloeden in de vroege 12e eeuw, maar mogelijk al in de 9e eeuw, zijn deze zeearm en veenrivier met elkaar in verbinding geraakt en ontstond de Westerschelde als zeearm tussen Schelde en Noordzee. In de eeuwen daarop is deze zeearm steeds breder geworden en heeft voor talloze overstromingen gezorgd.

Geschiedenis:

Na de val van Antwerpen in 1585 werd het scheepvaartverkeer van en naar Antwerpen geblokkeerd door de Noordelijke Nederlanden. Deze blokkade duurde tot 1792. In 1809 vond er een Britse inval in Zeeland plaats de zgn. Walcherenexpeditie. Het doel van de Britse expeditie was om het Franse eskader in Vlissingen te veroveren. Daarnaast waren de Britten van plan om Antwerpen in te nemen. Sinds de Belgische Opstand van 1830 liep de toegang tot de Antwerpse haven weer via, vanuit Belgisch perspectief gezien, buitenlands grondgebied. In het Verdrag van Londen van 1839, waarin Nederland de Belgische onafhankelijkheid erkende, werd daarom in artikel IX vastgelegd dat Nederland de vrije doorvaart diende te garanderen tussen de Noordzee en de haven van Antwerpen over de Westerschelde. Tussen Nederland en België bestaan sindsdien wrijvingen over de kosten (en sinds de jaren zeventig ook over milieuaspecten) van het verdiepen en verbreden van de toegang tot de Antwerpse haven.

In oktober en november 1944, aan het einde van de Tweede Wereldoorlog, was de Westerschelde het toneel van zware gevechten. De stad Antwerpen was in september 1944 door Britse troepen bevrijd en vrijwel onbeschadigd in handen van de geallieerden gevallen. De Westerschelde en daarmee de toegang tot de haven was echter nog in handen van Duitse troepen. Na de strijd kwam op 28 november 1944 het eerste geallieerde scheepvaartkonvooi in Antwerpen aan.

Sinds 2003 is de Westerscheldetunnel geopend. Voor die tijd waren er twee autoveerdiensten tussen Kruiningen en Perkpolder en tussen Vlissingen en Breskens.

Veerboot Prins Johan Friso
Voormalige veerboot "Prins Johan Friso", bron van foto: PSDnet.nl

Meer over de rivier? Klik op de volgende link: Provincie Zeeland - Westerschelde

[naar boven]


Rede Vlissingen

 

  Marifoonblokindeling VTS Scheldemonden    

www.VTS-Scheldt.net

De Rede Vlissingen is een gebied waar je als pleziervaarder heel goed moet oppassen. Zeeschepen manoeuvreren hier om loods te wisselen. Vanaf een matige of vrij krachtige wind moeten de schepen lij maken, zodat de loods veilig aan en van boord kan. De Belgische en Nederlandse redeboten brengen en halen de loodsen naar de schepen.

De redeboten varen met hoge snelheid en veroorzaken hoge golven. De veerboten Prinses Maxima en Prins Willem Alexander steken frequent over van Vlissingen naar Breskens visa versa en trekken flinke hekgolven. Voor de duidelijkheid worden de veerboten op de marifoonkanalen niet bij naam benoemt, maar naar de richting van de volgende haven. Dus de "veerboot naar Vlissingen" en de "veerboot naar Breskens".

Veerboot Prins Willem Alexander
Veerboot Prins Willem Alexander

Ook bij bladstil weer moet je hier zorgen dat alles zeevast staat. Laat je niet verrassen als je de rivier opkomt. Sommige zeeschepen varen zonder loodswisselen volle kracht door. Zandzuigers steken over. Viskotters varen in de nacht van zondag op maandag uit en komen in de loop van de donderdag terug in Vlissingen. Op de rede wordt ook gevist. Binnenvaartschepen zoeken hun weg richting Buitenhaven van Vlissingen, Sloehaven, Breskens of de rivier op richting Terneuzen, Hansweert en Antwerpen. Kortom het kan er zeer druk zijn. Als pleziervaart heb je geen meldplicht, maar als je een marifoon aan boord hebt ben je wel verplicht uit te luisteren op het blokkanaal. Dat is hier kanaal 14 Centrale Vlissingen.

Verkeerscentrale Vlissingen
Verkeerscentrale Vlissingen
Gevestigd op de 4de etage van het Schelde Coördinatie Centrum.

Wees bewust van jouw eigen positie en volg het marifoon verkeer. Schepen die loodswisselen varen ongeveer 4 á 6 knopen en voeren de vaart snel op als de afgeloste loods van boord is. Bedenk goed wat je doet als je voor een schip oversteekt. Beter is achterlangs. Let op de redeboten die met hoge snelheid opeens achter een schip te voorschijn kunnen komen. Communicatie is hier een belangrijk navigatie middel. Zie de film voor vaarweggebruikers Scheldevaart.

Zuid van de rede is het ankergebied. Het oostelijk gedeelte is bestemd voor kleine tankers.
Dicht zuid van de Koopmanshaven staat altijd een rot zee. Dit wordt meer bij wind tegen stroom en dan ook nog de redeboten die af en aan varen.
Raadpleeg de stroomatlas wanneer je moet vertrekken uit Vlissingen of Breskens. Een uur na hoogwater moet je op de rivier zitten om richting zee te gaan. Ook voor aankomst vanuit zee moet je rekening houden met de stroom. De meeste stroom loopt rond hoogwater. Bij laagwater is het tijd om de rivier op te varen. In één tij is het mogelijk om in Antwerpen stad te geraken.
Bij veel wind is het beste moment stil van hoog of stil van laag om de rivier over te steken van Vlissingen naar Breskens of omgekeerd.
Op de kaart staat een aanbevolen oversteekplaats voor recreatievaart vanuit Vlissingen. Eenmaal overgestoken kan je veilig alle kanten op.

SCC
Schelde Coördinatie Centrum (SCC)

 Voorzorgsgebied:

  Voorzorgsgebied rede Vlissingen

Op de zeekaart is een "voorzorgsgebied" aangegeven. Het voorzorgsgebied wordt beschouwd als hoofdvaargeul. Op het redegebied Vlissingen zijn artikel 9, eerste en vierde lid, onder a, en artikel 18, onder d 3ᵒ en e 2ᵒ, niet van toepassing. Zie hoofdstuk 7 van het Scheepvaart reglement Westerschelde.
Op het verkeerskanaal 14 Centrale Vlissingen melden schepen of ze noord uit, west uit of westrond gaan. Dit ter informatie van de andere vaarweggebruikers. Roep Centrale Vlissingen op als je twijfelt aan de bedoeling van de schepen. Meld in je bericht jouw scheepsnaam, positie ten opzichte van een boei of walmerk, bestemming en dan het bericht. Als je GPS coördinaten doorgeeft, moet de verkeersleider hiervoor meerdere handelingen verrichten en kost tijd. Terwijl een positie ten opzichte van een merk meteen wordt geïnterpreteerd. Ook de overige vaarweggebruikers weten dan direct de positie en luisteren verder mee als dit voor hun belangrijk is.
Als er een schip inkomend is in de Galgeput wordt er een geel schitterlicht getoond aan de radartoren, die zich langs de boulevard te Vlissingen bevind. De afvaart op de Rede van Vlissingen weet dan, dat er een inkomer uit de noord zit (zie Art. 46 SRW).

Geel schitterlicht Boulevard De Ruyter
Geel schitterlicht op de Boulevard De Ruyter (april 2011)

Breskens heeft een grote jachthaven en is altijd bereikbaar. Vlissingen heeft 2 jachthavens. Michiel de Ruyterhaven in de stad en de jachthaven van Vereniging voor Watertoerisme "Schelde" in de luwte van de Binnenhaven. Er zijn plannen voor een nieuwe jachthaven in de Binnenhaven.

Koopmanshaven
Koopmanshaven
Aan bakboord liggen de redeboten en aan stuurboord de keersluis van de Michiel de Ruyterhaven.


Boven op de Verkeerscentrale Vlissingen staat een seinpaal ten behoeve van de loodsdiensten.


Steenbank gestaakt voor niet-SWATH-operabele schepenLoodskruispost Steenbank gestaakt voor niet-SWATH-operabele schepen


Steenbank gestaakt voor alle schepen           Loodskruispost Steenbank gestaakt voor alle schepen.


Wandelaar gestaakt voor niet-SWATH-operabele schepenLoodskruispost Wandelaar gestaakt voor niet-SWATH-operabele schepen


Wandelaar gestaakt voor alle schepen           Loodskruispost Wandelaar gestaakt voor alle schepen


Rededienst gestaakt voor alle shepen            Rededienst gestaakt voor alle schepen


Rededienst gestaakt voor ankerliggers            Rededienst gestaakt voor ankerliggers



Dat de loodsdiensten gestaakt zijn kan verschillende reden hebben. Wegens de zeegang en/of wind, slecht zicht of van technische aard. Schepen kunnen dan toch nog een loods aan boord krijgen met een helikopter, met de SWATH en onder LOA (Loods Op Afstand) vanaf de Verkeercentrales. Hier gelden strikte regels voor.

SWATH Cetus
SWATH Cetus

Ravelingen
Vlaamse redeboot/tender Ravelingen

Lynx
Nederlandse redeboot/tender Lynx

Jan Breydel
Belgische redeboot Jan Breydel (bootje 1)

[naar boven]

Honte

De Honte (ook wel Heidezee genoemd) is de naam van een deel van het Schelde-estuarium vanaf de Schoone Waardin tot de Drempel van Borssele.

De Honte is rond het begin van de jaartelling ontstaan. Aanvankelijk mondde de Schelde veel noordelijker in zee uit - ongeveer bij de huidige Nieuwe Waterweg. Toen delen van de strandwal werden weggeslagen, ontstonden zeearmen en kreeg de Schelde via de huidige Oosterschelde een verbinding met de Noordzee.

De Honte was aanvankelijk een brede en ondiepe zeearm die in verbinding stond met de Oosterschelde. Vanaf de 8e eeuw werd de Honte steeds dieper, en tenslotte werd hij de belangrijkste verbinding tussen Schelde en Noordzee. Uit een schriftelijke bron uit 1318 blijkt dat wat nu Oosterschelde heet toen de oude Schelde werd genoemd; de Honte is dan de nieuwe Schelde. Vanaf de 15e eeuw was op de Honte scheepvaart mogelijk.

Zicht op de rede van Fort Rammekens
Zicht op de rede van Fort Rammekens bij Vlissingen
Willem Hermansz. van Diest

De verbinding tussen Ooster- en Westerschelde verzandde steeds meer, en werd in 1867 definitief verbroken door de aanleg van een spoordijk westelijk van Woensdrecht. Vanaf dat moment zijn Zuid-Beveland en Walcheren geen eilanden meer maar een schiereiland.

Via een kreek (de Zwaakse Weel) stond de Honte in verbinding met het Veerse Diep.
De naam van de voormalige gemeente Hontenisse in oost-Zeeuws-Vlaanderen duidt op een doorwaadbare plaats in de Honte.

[naar boven]

Drempel van Borssele

De Drempel van Borssele is het deel van het hoofdvaarwater tussen de Spijkerplaat en de westelijke uitloop van de Suikerplaat. De vaargeul is 330 meter breed. Schepen kunnen hier hoog opsturen i.v.m. de dwarsstroming. West van de boeien 11, 13 en de PvT-SS lig een parallelvaarwater die gebruikt kan worden door de opvarende binnenvaart en de kleine zeevaart. Als recreant heb je op de Drempel van Borssele niks te zoeken. Oversteken van de Schaar Spijkerplaat naar de Everingen doe je dwars over de vaargeul en zo snel mogelijk. Afvarende schepen van Terneuzen kunnen via het hoofdvaarwater varen, maar ook via het nevenvaarwater de Schaar van Spijkerplaat. Dit zijn over het algemeen de wat kleinere schepen. Schepen uit de Everingen kunnen ook oversteken naar de Schaar van Spijkerplaat of omgekeerd. Ook kunnen schepen ten anker gaan in de Everingen. Op de Hoek van Borssele staat de Total Zeesteiger waar regelmatig tankers afmeren. Het is dus zaak dat je het marifoon verkeer goed volgt.

[naar boven]

Schaar van Spijkerplaat

De Schaar van Spijkerplaat loopt van Rede Vlissingen naar de Pas van Terneuzen. Aan de noordzijde begrensd door de Spijkerplaat en aan de zuid door de Hooge Platen. Het vaarwater is blind betond. Dat wil zeggen het is niet verlicht. Aan de westzijde van de Spijkerplaat ligt het wrak van de "Stella" gedekt door een west cardinale ton.

ss Stella
ss "Stella" www.wrecksite.eu/Stella

[naar boven]

Vaarwater langs Hoofdplaat

Het Vaarwater langs Hoofdplaat loopt noord van de Zeeuws Vlaamse kust en aan de noordzijde begrensd door de Plaat van Breskens, de Bol en de Hooge Springer. Op de Bol liggen regelmatig zeehonden. De platen zijn een verboden natuurgebied. Bij het aanlopen uit de west van het Vaarwater langs Hoofdplaat kom je de noord cardinale boei ARV-VH tegen. Deze boei wordt lokaal ook wel de Boei van Breskens genoemd. Tussen de tonnen VH6 en de VH14 vindt zeezand overslag plaats.

[naar boven]

Springergeul

De Springergeul was jarenlang de doorgang van het Vaarwater langs Hoofdplaat naar het hoofdvaarwater. Echter de geul verzande en de betonning is opgenomen.

[naar boven]

Thomaesgeul

Toen de Springergeul niet meer bevaarbaar was, werd de Thomaesgeul betond. Het verloop van de geul wordt nauwgezet gevolgd en indien mogelijk, wordt de oude situatie hersteld. Als je toch door de Springergeul wil varen, hou er dan rekening mee, dat de kaartgegevens niet actueel zijn. Beter met opkomend tij, dan met afgaand tij er door heen. En gouden regel: niet doen bij twijfel.

Tomaesgeul 2
Thomaesgeul 2

[naar boven]

Vaarwater langs Paulinapolder

Het Vaarwater langs Paulinapolder wordt gebruikt door plaatselijk bekende gebruikers. Het was eerder betond door werkbetonning, Maar sinds de Thomaesgeul betond is, is het tot de Thomaesgeul lateraal betond en daarna verder met de gele werkbetonning. Dat niet de hele vaargeul lateraal betond is, is om de vaart te demotiveren om niet vlak bij de Braakmanhaven in de hoofdvaargeul te komen en onoverzichtelijke situatie kunnen ontstaan.

[naar boven]

Pas van Terneuzen

De Pas van Terneuzen sluit aan op de Drempel van Borssele. Tot aan Terneuzen ligt aan de zuidzijde de platen Hooge Springer en Lage Springer. Aan de noordzijde de Suikerplaat en de Middelplaat. Het ankergebied Springergeul is bedoeld voor zee- en binnenschepen met bestemming Braakmanhaven.
De Braakmanhaven is niet toegankelijk voor pleziervaart. Volg goed het verkeerskanaal 3 Centrale Terneuzen.

  Verkeerscentrale Terneuzen
Verkeerscentrale Terneuzen

Het is een druk gebied qua scheepvaart, varend in en uit de Braakmanhaven en de West- en Oostbuitenhaven van Terneuzen. Door de Oostsluis kan de pleziervaart met de binnenvaart mee schutten. Of de brug over de sluis open of dicht is kan je hier zien. Meer over de havens van Terneuzen: www.portTerneuzen.com.
Prachtig aan de Schelde ligt de Veerhaven en Jachthaven van Terneuzen.
Oost van Terneuzen loopt de pas verder tot het sectorlicht de Eendrachtpolder. Aan de zuidzijde begrensd door de wal en noord een aantal banken.
Hier vaart niet alleen de doorgaande vaart naar Antwerpen, maar ook een grote stroom van binnenvaart van en naar Hansweert en Antwerpen.

  Sluizencomplex Terneuzen
Sluizencomplex Terneuzen

[naar boven]

Gat van Ossenisse

Het Gat van Ossenisse wordt ingesloten door de Platen van Hulst aan de oostzijde en de Rug van Baarland aan de westkant. Oost van de boeien 31 tot en met de 37 ligt een parallel vaarwater Fietspad Platen van Hulst voor de opvaart. Zo ook aan de rode kant ligt een parallel vaarwater tussen de tonnen en boeien 28B tot en met de 34 voor de afvaart.

[naar boven]

Everingen

Een goed alternatief om de hoofdvaargeul te mijden tot aan Hansweert is de Everingen. Het vaarwater ligt tussen de kust van Zuid-Beveland aan de noordzijde en de Suikerplaat en Middelplaat aan de zuidzijde.
In het westelijk gedeelte liggen 5 ankerplaatsen "Everingen Alpha, Bravo, Charlie, Delta en Echo". 

ss Vice Roy
ss "Vice Roy" www.wrecksite.eu/ViceRoy

Zuid van de Rug van Borssele ligt het wrak van de "Vice Roy" gedekt door een zuid cardinale ton.

Ellewoutsdijk is een klein haventje waar je droogvalt.

  Ellewoutsdijk
Hoog water haven Ellewoutsdijk (januari 2012)

Oost van Ellewoutsdijk gaat het vaarwater verder over de ondieptes zuid van de Plaat van Baarland. Een morfologisch dynamisch gebied. Binnenvaart en kleine zeevaart maken gebruik van de Geul van Baarland. Door deze vaargeul kan de binnenvaart tot aan Hansweert de hoofdvaargeul en de zeevaart vermijden.

[naar boven]

Zuid Everingen

De Zuid Everingen is de niet zoveel bevaren verbinding tussen de Everingen en het hoofdvaarwater en ligt tussen de Middelplaat aan de westzijde en een naamloze plaat aan de oostzijde. De gele betonning markeert de kabels en pijpleidingen. Aan de zuidzijde ligt een ankergebied en wachtplaats voor afvarende binnenvaart die het hier even rustig aan doen om de passerende schepen voor te laten gaan alvorens over te steken naar de Oostbuitenhaven van Terneuzen.

[naar boven]

Middelgat

Het Middelgat is het vervolg van de Geul van Baarland. West de wal van Zuid-Beveland en oost de rug van Baarland, Platen van Ossenisse, Brouwerplaat en Molenplaat. De haven van Hoedekenskerke valt gedeeltelijk droog. Uit het Middelgat kan je de Zuider Voorhaven Hansweert oplopen of zo veilig mogelijk de hoofdvaargeul oversteken naar de rode zijde.

[naar boven]

Overloop van Hansweert

Aansluitend het Gat van Ossenisse vervolgt het vaarwater met de Overloop van Hansweert. Met aan de oostzijde de Rug van Baarland, de westelijke Platen van Ossenisse en de Molenplaat. Daarna komt de uitloop van het Middelgat, de Zuider Voorhaven Hansweert en de voormalige veerhaven Kruiningen. Aan de andere kant van het vaarwater de oostelijke Platen van Ossenisse. Achter de boeien 45 en 47 kunnen binnenvaartschepen liggen te wachten voordat ze de Zuider Voorhaven Hansweert op kunnen varen. Het verkeerskanaal is 65 Centrale Hansweert. Op en afvarende zeeschepen moeten hier scherp bochten en gebruiken een groot deel van het vaarwater. Blijf als pleziervaart zoveel mogelijk buiten de vaargeul en indien nodig zo snel mogelijk de vaargeul oversteken. Hou er rekening mee, dat scheepvaart uit de Zuider Voorhaven Hansweert stevig weg worden gezet door de stroom en hou ook zelf goed in de gaten wat je ware richting is.

Verkeerscentrale Hansweert
Verkeerscentrale Hansweert

De sluizen van Hansweert worden 24 uur per dag bediend en werken op VHF kanaal 22 waar je moet aanmelden. De 3 bruggen over het Kanaal door Zuid-Beveland draaien ook 24 uur. De spoorbrug is afhankelijk van de NS dienstregeling.

[naar boven]

Zuidergat

Vanaf de boei 51 tot aan het Oude Hoofd Walsoorden ligt het Zuidergat. Aan de westkant de Platen van Ossenisse en aan de oostzijde de Plaat van Walsoorden.
Langs de vaargeul Zuidergat ligt een parallelroute afgebakend met de speciale gele tonnen. Binnenvaart en recreatievaart kunnen hier gescheiden varen van de zeevaart. Op de kaart staan stroomrafelingen oost van de stroommeetboei 51A en de boei 53. Er kan hier een zeer gevaarlijke dwarsstroom ontstaan bij extreem springtij tot wel 5 knopen (9,5 km/u). Zelfs grote zeevaart moet hier terdege rekening mee houden. Elk jaar wordt een Bass ( Berichten aan de Schelde scheepvaart) uitgegeven met tijden wanneer deze extreme dwarsstromingen kunnen ontstaan. De verkeerscentrale Hansweert marifoonkanaal 65 waarschuwt bij deze omstandigheden.

Deze voormeldingen zijn met datums, tijdvensters en inschaling van sterkte waarop de dwarsstroom astronomisch gezien kan optreden, weergegeven in de bijlage bij deze Bass.
In de dwarsstroomprognose, welke gebaseerd is op het astronomisch getij, zijn de Meteo-effecten niet meegenomen (onbekende factor) !!!
Het Hydro Meteo Centrum bewaakt 6 tot 12 uur van te voren de criteria betreffende het wel of niet uitbrengen van een dwarsstroomwaarschuwing.
Bij een aantal uren wind (4-6 Bft) uit westelijke richting wordt het water in de Westerschelde opgestuwd.
Hierdoor kan het voorkomen dat enkele malen per jaar de criteria overschreden worden. Op het laatste moment wordt er dan een waarschuwing voor dwarsstroming uitgebracht.
Bij een aantal dagen oostenwind kan het voorkomen, dat (bij een datum op de lijst) de criteria net niet gehaald worden. De waarschuwing wordt dan ingetrokken.
Omdat de Meteo-effecten een jaar van te voren nog niet bekend zijn, is de inschatting dat de jaarlijkse lijst voor ongeveer 95 % correct zal zijn.

Er zijn plannen in ontwikkeling om van de veerhaven Perkpolder een jachthaven te maken. Is dit een mooie plek langs dit zeer drukke vaarwater?

Plan Perkpolder
De voormalige veerhaven wordt omgevormd tot een jachthaven met 350 tot 500 ligplaatsen en bijbehorende voorzieningen,
waarbij het bestaande fiets-voetveer wordt ingepast.

 

[naar boven]

Schaar van Ossenisse

De Schaar van Ossenisse is allang geen doorgaande vaargeul meer. Halverwege ligt een strekdam welke niet gemarkeerd is. Zeer gevaarlijk om hier te varen.

[naar boven]

Schaar van Waarde

De Schaar van Waarde loopt tussen de Zuid Bevelandse kust aan de noordelijke kant en de Plaat van Walsoorden en de Platen van Valkenisse aan de zuidzijde. Samen met de Schaar van Valkenisse vormen ze een alternatief voor het hoofdvaarwater.

[naar boven]

Schaar van Valkenisse

De Schaar van Valkenisse is het vervolg van de Schaar van Waarde en loopt tussen de Platen van Valkenisse aan de zuidzijde en de platen langs de Zuid Bevelandse kust ten noorden. Er ligt een drempel aan de bovenstroomse kant voor de samenvoeging met de Overloop van Valkenisse.

ss Atlantide
ss Atlantide (foto van www.kombuispraat.com) www.wrecksite/Atlantide

Op de drempel ligt het wrak van de "Atlantide" gedekt door een zuid cardinale stompe ton. Een gevaarlijk stukje water bewijzen foto's op de website van  L.Polderman B.V. Bergingsbedrijf. Het is een morfologisch dynamisch gebied. Een doorgaande route was lange tijd niet mogelijk, maar de rivier zocht een doorgang. Het vaarwater is begin 2013 betond. Dit in het kader van scheiding zeevaart en binnen- en pleziervaart.

[naar boven]

Geul Zimmerman

De Geul Zimmerman loopt tussen de droogvallende bank noord van de Schaar van Valkenisse en de Zuid Bevelandse wal. Vroeger was dit een vaarwater voor kleine schepen maar nu is er geen sprake meer van een vaarwater.

[naar boven]

Bocht van Walsoorden

De Bocht van Walsoorden begint bij het Oude Hoofd van Walsoorden tot de boei 61A. Aan de zuidzijde begrensd door de kust van Zeeuws Vlaanderen en de schor van Baalhoek. Aan de noordzijde de Platen van Valkenisse.

Art. 9 SRW
Met uitzondering van een schip met een lengte van minder dan 12 meter, moet elk schip stroomopwaarts van het Oude Hoofd van Walsoorden, dat buiten de vaargeul varende is en de richting erven volgt stuurboordswal houden zo dicht als veilig en uitvoerbaar is.
Een schip met een lengte van minder dan 12 meter, stroomopwaarts van het Oude Hoofd van Walsoorden of in de Sardijngeul en het Oostgat tussen de parallel van het licht "Noorderhoofd" en de parallel van het licht "Leugenaar", moet zich waar dit veilig en uitvoerbaar is uit de hoofdvaargeul verwijderd houden.
Walsoorden heeft een jachthaven waar je droogvalt. Er is ook een steiger waar je blijft drijven. De zeevaart kan hier met grote snelheid vlak langs lopen en schade aanrichten door zuiging.

[naar boven]

Speelmansgat

Het Speelmansgat is het vaarwater naar de haven van het droogvallende haventje van Paal. De betonning wordt niet door Rijkswaterstaat gelegd. Paal is bereikbaar twee uur voor en twee uur na hoogwater. Nadere informatie op de website van W.V. Saeftinghe.

Haven van Paal
Haventje van Paal

[naar boven]

Overloop van Valkenisse

De Overloop van Valkenisse is het vervolg van de Bocht van Walsoorden en loopt tot het ankergebied bij de Marlemonsche plaat. De vaargeul loopt tussen Platen van Valkenisse aan de noordzijde en de Schor van Baalhoek, Speelmansgat en Konijnenschor aan de zuidzijde. Het is een smal stuk vaarwater met flauwe bocht waar zich veel oploopsituaties voordoen door zee- en binnenvaart. Noord van de vaargeul ligt de parallelvaargeul Fietspad Moer voor de scheiding van binnen- en pleziervaart met de zeevaart. Genoemd naar de moernering uit de Middeleeuwen.

Darinkdelven
Darinkdelven

[naar boven]

Nauw van Bath

Het Nauw van Bath loopt van boei 64 tot boei 70. Aan de noordzijde begrensd door de vaste wal en aan de zuidzijde door de Plaat van Saeftinge. Aan de noordzijde ligt een stenen wal. Buiten de betonning is er geen ruimte om te varen. De Schaar van de Noord is voor de pleziervaart indien voldoende water onder de kiel een veel beter alternatief.

[naar boven]

Schaar van de Noord

De Schaar van de Noord loopt tussen de Plaat van Saeftinge en de Marlemonsche Plaat. Door de geringe diepte is het geen officieel vaarwater en daarom niet lateraal betond. Binnenvaart maakt, indien mogelijk met de diepgang, veel gebruik van dit vaarwater, om ontmoeting met de zeevaart in het Nauw van Bath te vermijden. Noord van de radartoren Saeftinge ligt het wrak van de "Alca" gedekt door 2 noord cardinale tonnen.
Afvarend van Antwerpen vaar je aan de stuurboordzijde en moet je de hoofdvaargeul oversteken. Hierbij mag je dus niemand hinderen. Kijk goed uit. Bij twijfel; communiceer via Centrale Zandvliet kanaal 12 of direct met de schepen. Hoewel dit oversteken hier gevaarlijk kan zijn is het samen met de zeevaart in het Nauw van Bath ook geen pretje.


Bass 133/2016

Vaarweg: van Nauw van Bath km 1.3 tot Beneden Zeeschelde km 2.4
Omschrijving: Westerschelde - Schaar van de Noord : Beperking vaargeul
De Gemeenschappelijke Nautische Autoriteit maakt bekend dat:

De Schaar van de Noord verondiept en onstabiel is. De minste diepte bedraagt, ten tijde van de uitgifte van deze Bass, 14 dm t.o.v. LAT.
Dat na overleg met de Permanente Commissarissen voor de Scheldevaart is besloten om:
De vaargeul Schaar van de Noord met onmiddelijke ingang tot nader order te stremmen voor alle scheepvaart van 3 uur voor laagwater Bath tot 3 uur na laagwater Bath. 

De Vlaams Nederlandse Scheldecommissie zal de Schaar van de Noord frequent blijven monitoren en zich nader hierover beraden en zo snel mogelijk met meer permanente maatregelen komen.

Bass 132-2016 is hierbij vervallen.

Deze bekendmaking zal in de Nederlandse Staatscourant en het Belgisch Staatsblad worden geplaatst. 

Vlissingen, 21 oktober 2016


[naar boven]

Pas van Rilland

De Pas van Rilland is het laatste stukje van het Nederlandse deel van de Westerschelde en wordt de rivier opgesloten tussen stroomgeleidingsdammen. Opvarende schepen liggen hier te wachten voor de sluizen. Sleepboten liggen hier te wachten of maken vast. Zee- en binnenvaart varen op en af. Baggerschepen zijn bezig met werkzaamheden. Het kan druk zijn en als pleziervaart moet je zoveel mogelijk aan de zijde van de vaargeul blijven. Natuurlijk goed uitluisteren op marifoonkanaal 12 Centrale Zandvliet.

Centrale Zandvliet
Verkeerscentrale Zandvliet

[naar boven]

De Schelde

De Schelde wordt nu geleidt door dammen en dijken. Opvarend vanuit de Pas van Rilland kan je buiten de vaargeul blijven als pleziervaart. Na boei 89 oppassen voor de dam die onderwater kan liggen. Afvarend langs de Europaterminal, de Berendrecht- en Zandvlietsluis en de Noordzeeterminal het verkeer goed volgen. Zowel visueel als met de marifoon. Hier kan alles door elkaar heen varen. Schepen wachten voor de sluis of verlaten de sluis en gaan in opvaart of afvaart. Containerschepen manoeuvreren van en naar de ligplaatsen vaak met behulp van sleepboten. Deze sleepboten zoeken ook weer een volgende bestemming. Bunkerschepen varen af en aan. Dan nog de normale op en afvaart. Kortom hier moet je je weg zien te vinden. Stuurboords wal is niet altijd aan te houden en het komt hier op goed zeemanschap aan. De Zandvlietsluis en de Berendrechtsluis zijn niet toegankelijk voor jachten. Het marifoon verkeerskanaal is 12 Centrale Zandvliet. Nogmaals: Het is van groots belang dat je het verkeer volgt en dat je bereikbaar bent op het marifoonkanaal. Weet dan precies je eigen positie en de richting waar je heen vaart. Met deze twee gegevens wordt een onbekend vaartuig opgeroepen.

Tussen Doel en Lillo is een veerdienst voor fietsers en voetgangers over de Schelde.  http://www.welkombijvloot.be/uurregeling-veerdienst-doel-lillo. Doel heeft een kleine jachthaven De Spuikom. Valt droog. Lillo heeft een haventje waar je ook kan droogvallen.

ms Schelde
m.s. Schelde

Vervolgens iets ten zuiden van het plaatsje Doel komt het Deurganckdok aan de linker oever. Grote containerschepen komen en gaan hier met behulp van sleepboten.

Buiten de vaargeul bij de boei 97 en boei 99 kunnen binnenvaartschepen liggen wachten voor de Boudewijn- of Cauweleartsluis. Ook hier kan het zeer druk zijn en kan je op je 45 voet grote jacht je zeer nietig voelen.

Dan komt aan de linker oever de voorhaven van de Kallosluis. Opvarend heb je het drukste van de rivier gehad en afvarend kan je de volumeknop van de marifoon wat harder zetten.

Aan de rechter oever ligt de Royerssluis die voor jachten 24 uur toegang geeft tot de dokken van Antwerpen. Schutten door de Royerssluis geeft je toegang tot het Kattendijkdok en het Willemdok alwaar de jachthaven is. Om te kunnen schutten moet je een F.D. nummer hebben. Het Financiële Dienstnummer. Dit nummer wordt toegewezen aan een vaartuig en niet aan de eigenaar. Het F.D. nummer moet je van tevoren aanvragen via de jachthaven. www.jachthaven-antwerpen.be.
Voor jachten is het verplicht om binnen de dokken te overnachten in de jachthaven in het Willemdok.

Kattendijksluis in ere hersteldTwee en een halve kabel verder stroomopwaarts aan de rechter oever ligt de Kattendijksluis en is in 2011 terug in gebruik genomen voor plezier- en passagiervaart en geeft toegang tot het Kattendijkdok en het Willemdok. De bediening van de sluis is afhankelijk van het getij. Schutten tussen +30dm LAT en +58dm LAT (+22dm en +50dm TAW). In de praktijk is dat tussen ongeveer 3 uur voor hoogwater en ongeveer 3u30 na hoogwater. 3 à 4 dagen na de EK en LK maanstand zal de sluis doorwerken bij hoogwater. De meeste andere dagen zal de sluis omstreeks hoogwater gedurende 1 à 2 uur niet werken. Dit laatste gebeurt ook bij de Royerssluis en de sluisdeur van Jachthaven Antwerpen Linkeroever. Bron: www.yachtweb.be.
Ook bij de Kattendijksluis moet je het F.D. nummer melden. Meer informatie:   http://www.jachthaven-antwerpen.be/kattendijksluisinfo.html

Aan de linkeroever tegenover de stad Antwerpen ligt de Jachthaven Antwerpen. Voor de keersluis ligt een meerboei waar je kunt wachten tot je over de drempel kan. Opvarend ben je altijd met hoogwater in Antwerpen en als je de rivier weer bergafwaarts gaat vertrek je met hoogwater. Antwerpen stad is makkelijk te bereiken door de voetgangerstunnel onder de Schelde door.

  [naar boven]

Verder naar boven varen kan ook. Zonder mast dan. Hier begint een prachtig vaargebied. Naar Gent of Maastricht, Parijs of tot in de Middelandsezee.

Montceau-les-Mines - Canal du Centre (Photo PJL)
Montceau les Mines - Canal du Centre

  [naar boven]